Okazuje się, że pandemia przyspieszyła pewne działania, które SKOK-i już zapoczątkowały.  

– Chciałbym wrócić do końca 2019 r., kiedy podczas nadzwyczajnego walnego zebrania Kasy Krajowej przyjęliśmy plan działania na lata 2020-2022. Oprócz walki z wykluczeniem finansowym przyjęliśmy program walki z wykluczeniem cyfrowym. Już przed pandemią chcieliśmy zmienić profil kas, pójść w kierunku cyfryzacji usług; stan pandemii przyspieszył te procesy. Z dnia na dzień spotykaliśmy się z przypadkami, że placówki SKOK były zamknięte. Do tej pory większość naszych członków korzystała przede wszystkim z placówek, pojawiając się w oddziałach. Błyskawicznie przygotowaliśmy dokumentację, która pozwoliła na zdalną obsługę klientów w wielu obszarach. Umożliwiliśmy m.in. zdalne składanie wniosków o wydanie kart płatniczych, również procesy kredytowe zostały przeniesione do środowiska internetowego. Spółdzielcze kasy szybko zaadaptowały się do nowych kierunków działania  

– tłumaczył Maciej Ruczyński, wiceprezes Krajowej Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej.  

Więcej o cyfryzacji sektora finansowego przeczytają Państwo tutaj.

Okazuje się, że w finansowym świecie zmienionym przez pandemię Kasa Krajowa posiada potężny argument – jest to zaufanie jej  klientów.  

– Instytucje finansowe zauważają duże zmiany, wiele procesów rzeczywiście przyspieszyło. Dostrzegamy je w kilku punktach, m.in. w jak najbardziej zminimalizowanej pracy manualnej po stronie oddziałów. Następuje automatyzacja procesów, które muszą być szybkie, precyzyjne. Oczywiście to nie tak, że tej automatyzacji nie było, ale teraz bardzo przyspieszyła. Proces ten jest ciągły, również po stronie Kas. Dla takich instytucji jak Kasy największa wartość to zaufanie klientów. Na tym zaufaniu można dalej budować wszelkie procesy, relacje z klientem i być z nim na drodze oszczędnościowej czy finansowania. Prawdopodobnie zmiany czekają oddziały, gdzie stykamy się z klientem; oddział będzie pełnił rolę doradczą, gdzie można klienta wesprzeć w trudnej transakcji, budować zaufanie. Jednak przyszłość transakcji jest po stronie takich urządzeń jak telefony komórkowe

– powiedział Tomasz Michalak, dyrektor ds. klientów strategicznych w Caspar Management.

Z kolei Krzysztof Grabowski, prezes SKOK Unii Lubelskiej, zauważył, że procesy globalizacyjne przenikają się i wzajemnie wpływają na życie nas wszystkich. Również i w tej kwestii SKOK-i posiadają pewną przewagę.  

– To, co dzieje się na świecie, wpływa na decyzje podejmowane przez rząd, instytucje państwowe, my z kolei musimy się mierzyć z dwiema stronami. Jako kasy, które nie są tak duże jak banki, mamy tę przewagę, że możemy szybko reagować na zachodzące zmiany i się do nich dostosować. Tak działaliśmy w obecnym kryzysie, myśleliśmy o zapewnieniu bezpieczeństwa zarówno dla pracowników, jak i klientów. Wprowadziliśmy szereg rozwiązań, które zapewniły bezpieczeństwo, ale i ułatwiły komunikację z klientem. To ważne, żeby nasi klienci mogli korzystać z usług finansowych. W kryzysie dostęp do środków jest bardzo ważny. Priorytetem jest silny rozwój kanałów elektronicznych, ale również utrzymanie relacji z klientem. Szczególnie że mamy dobre relacje z członkami. Nie chcemy tego zaprzepaścić.

– podkreśla Krzysztof Grabowski. 

W zglobalizowanym świecie ważną rolę odgrywa patriotyzm gospodarczy i konsumencki, co podkreślił prof. Zbigniew Krysiak z Instytutu Myśli Schumana.  

– Mówiąc o patriotyzmie gospodarczym i patriotyzmie konsumenckim, trzeba znaleźć uzasadnienie dla takiego podejścia. W historii bankowości, obserwując model globalizacji, widzimy, że był on zły. Obnaża to sytuacja pandemii. Widzimy to z perspektywy właścicieli banków, jak i z perspektywy inwestorów, którzy lokowali kapitał np. w Chinach. Dzisiaj, gdy trzeba szybko dostarczyć pewne produkty, okazało się, że jesteśmy dysfunkcyjni. Perspektywa bankowości jest perspektywą, która musi skupiać się na logice banków spółdzielczych i SKOK-ów. Przypominam, że patriotyzm gospodarczy wiąże się z solidaryzmem gospodarczym

– ocenił naukowiec, któremu wtórował Jerzy Bielewicz, dziennikarz „Gazety Bankowej”:  

– W kryzysie roku 2008 byłem rzecznikiem patriotyzmu gospodarczego, lobbowałem za SKOK-ami i polskimi bankami. Obecny kryzys nie jest wywołany w systemie finansowym, ale ma na niego olbrzymi wpływ. Pandemia nie wybiera państw, instytucji, ale jest globalna. Mamy paradoks – widzimy, jak trendy w bankowości czy w kwestiach zdrowotnych rozchodzą się i to, co wydarzy się w skali makro, ma przeolbrzymi wpływ na nas tutaj. Wiemy, że musimy pilnować swoich interesów. 

Jak słusznie zauważył prowadzący Maciej Wośko, redaktor naczelny „Gazety Bankowej”: 
– Nasze mikrodecyzje wpływają na pewne trendy makro obejmujące całe instytucje i całe środowiska. Żyjemy we świecie, gdzie działanie instytucji wpływa na nas, ale i nasze zachowanie wpływa na instytucje.  

Kryzys wywołany przez koronawirusa niewątpliwie jest pierwszym w historii kryzysem, który tak boleśnie uświadomi nam problemy wynikające z globalizacji. Dziś granica między wydarzeniami mikro i makro powoli zaciera się, bowiem teoretycznie odległe wydarzenia w ekspresowym tempie mogą w potężny sposób wpływać na tendencje lokalne. Wiele wskazuje na to, że recepta na bolączki znajduje się tuż-tuż, na wyciągnięcie ręki. Na jej liście znajdują się takie pojęcia jak patriotyzm gospodarczy, solidaryzm społeczny, świadomość konsumpcyjna i spółdzielczość finansowa. 

Cały panel i inne ciekawe wypowiedzi dotyczące roli i przyszłości SKOK-ów znaleźć mogą Państwo na stronie https://www.skok.pl/xxviii-krajowa-konferencja-skok/. Panel zaczyna się w 3 godzinie i 6 minucie (łącznie z zapowiedzią) relacji online.

Potężny wpływ wydarzeń makro na wydarzenia mikro i odwrotnie (na co zgodzili się wszyscy przywoływani paneliści) i rolę SKOK-ów w tym nieco chaotycznym czasie pandemii, a prawdopodobnie także i po nim, bardzo dobrze podsumowuje Rafał Matusiak, prezes Kasy Krajowej (a jednocześnie przewodniczący Rady Dyrektorów Światowej Rady Związków Kredytowych – WOCCU) w swojej wypowiedzi dla ostatniego wydania Kompasu Polskiego:

- wykorzystując szansę jaką na zmianę daje kryzys, staramy się nie zapominać o naszej tożsamości i akcentujemy te elementy, które są od lat swoistym spoiwem naszych działań – czerpiemy z dobrych stron ludzkiej natury i odwołujemy się do solidarności, samopomocy, ludzkiej godności. Mamy też świadomość, że czasy kryzysu sprzyjają także wzrostowi oszustw i manipulacji a kwestia bezpieczeństwa jest jedną z najważniejszych,  co w skali całego świata potwierdzają też zalecenia WOCCU. 

Cała wypowiedź jest udaną próbą zainteresowania polskich odbiorców tendencjami w światowym ruchu unii kredytowych, których SKOK-i są częścią. Jak podkreśla prezes Matusiak, w cytowanym wyżej artykule, trudne wyzwania związane z cyfryzacją i bezpieczeństwem są istotne również z biznesowego punktu widzenia. Banki komercyjne, w trosce o swój wynik finansowy zamykają wiele oddziałów. SKOK-i znajdują dobre rozwiązania tego problemu, dotyczącego najbardziej podstawowych potrzeb człowieka w kontakcie z innym człowiekiem. Pojawia się on choćby w zetknięciu z procesem cyfryzacji a zatem odhumanizowania (niechby tylko znacznym a nie całkowitym) ludzkich, wzajemnych relacji. Światowa Rada dostrzega ten problem a indywidualne traktowanie członków unii i pozytywny wpływ na ich życie uważa wciąż za jedno z podstawowych zadań w swojej działalności. Poza tym nakłady finansowe ponoszone przez instytucje finansowe są znaczne ale ich świadomość i rozpoznawalność społeczna niewielkie. To powinno ulec zmianie, a naturalnym miejscem, gdzie wiedza na temat np. bezpieczeństwa może być największa, jest zawsze społeczność, która realizuje wspólne cele, nie zapominając o indywidualnych losach każdego z jej członków. Dlatego spółdzielcze formy gospodarowania mają przed sobą ogromną przyszłość. SKOK-i i unie kredytowe na całym świecie są miejscem, gdzie mogą przeciąć się wektory rozmaitych tendencji i wyzwań związanych z kryzysem spowodowanym epidemią. I tam może bić źródło najlepszych rozwiązań. Spółdzielczość stoi przed wielkim wyzwaniem. 
  
Materiał powstał we współpracy z Kasą Krajową