Apel! Chcą odtworzyć historię byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S"

„W związku z zamiarem odtworzenia historii byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ «Solidarność» prosimy każdego, kto posiada jakiekolwiek dokumenty, pisma, gazety, fotografie, gadżety z nim związane o przekazanie ich do wykorzystania w planowanym opracowaniu” – apelują działacze toruńsko-włocławskiej Solidarności.
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S" / fot. P. Grążawski

Były Region Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „Solidarność” pomimo kilkukrotnych „podejść” do tej pory nie ma spisanej swojej historii. Gorzej, ponieważ wiadomo, iż część zgromadzonych przed kilkunastu laty dokumentów po prostu przepadła po śmierci człowieka, który je zbierał. Jeszcze nie wiadomo co się z nimi stało.

"Problem jest spory, ponieważ kombatantów, którzy tworzyli zręby Regionu jest już mała garstka, dokumenty, ważne papiery – rozproszone, stąd każda poważna relacja, każda gazetka, protokół, wykaz są bardzo ważne. Nie chcemy nikomu zabierać dokumentów, zwłaszcza, że część z niuch może być traktowana jako pamiątka rodzinna, stąd będziemy wdzięczni także za kopie, lub możliwość dokonania takiej. Każdy, kto znacząco przyczyni się do wzbogacenia wiedzy historycznej o Regionie Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej może liczyć na uwiecznienie swojego nazwiska w monografii" - piszą autorzy apelu.

Bardzo cenne będą osobiste wspomnienia (choćby krótkie) z pierwszych lat funkcjonowania Regionu, działań w stanie wojennym i w okresie reaktywacji (po 1989 r).

Karnawał Solidarności we Włocławku

Włocławski sierpień 1980 r. został zainicjowany 22 VIII przez wiec załogi Włocławskiej Fabryki Maszyn i Urządzeń ,,Wisła”, którzy poparli postulaty robotników Wybrzeża. 28 VIII 1980 r. strajk podjęli pracownicy Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacji we Włocławku żądający zapoznania się z postulatami robotników Wybrzeża. W dniach 29 – 30 VIII miały też miejsce jednodniowe strajki w Zakładach Azotowych ,,Azoty”, Fabryce Lin i Drutu ,,Drumet” oraz ,,Transbudzie”. Włocławscy robotnicy solidaryzowali się z postulatami związkowymi gdańskiego i szczecińskiego MKS.

Pojawiły się także postulaty o charakterze ekonomicznym. We Włocławku nie doszło jednak do powstania reprezentacji strajkujących o charakterze ponadzakładowym w postaci MKS – u. Strajki wspomniane po podpisaniu porozumień w Szczecinie zostały zakończone. 5 IX 1980 r. delegacja pracowników z ,,Azotów” spotkała się z Lechem Wałęsą w Gdańsku i to właśnie w Zakładach Azotowych powstał 15 IX pierwszy komitet założycielski Związku. 22 IX 1980 r. w lokalu Oddziału Wojewódzkiego Stowarzyszenia ,,PAX” we Włocławku odbyło się zebranie przedstawicieli 23 zakładów pracy.

Miejscowy PAX wydatnie dopomógł w organizacji Związku. Cztery dni później doszło do powstania Międzyzakładowego KomitetuZałożycielskiego NSZZ ,,S” Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej we Włocławku w dniu 26 IX 1980 r., na czele którego w roli przewodniczącego stanął Marian Nowicki – ślusarz z Zakładów Azotowych we Włocławku. W skład Prezydium MKZ weszli także: Marek Malicki (wiceprzewodniczący MKZ, pracownik Kujawskiej Fabryki Manometrów), Prokop Wojciechowski (sekretarz MKZ, pracownik Hydrobudowy), Lucjan Przystałowski, Marek Jesiołowski, Kazimierz Rojkowski, Ryszard Lewandowski, Zbigniew Mokras, Wiesław Świątkiewicz, Marek Urbański. Na początku listopada 1980 r. w MKZ Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej zarejestrowanych było 80 komitetów zakładowych, zaś liczba członków sięgała 42 tysięcy. Jesienią 1980 r. Region uczestniczył w ogólnopolskich akcjach protestacyjnych. W XI 1980 r. powstała Miejska Komisja Koordynacyjna MKZ w Rypinie na czele z przewodniczącym Ryszardem Hańczykiem. W II 1981 r. w Lipnie i Radziejowie powstały Międzyzakładowe Komisje Koordynacyjne MKZ, zaś ich przewodniczącymi zostali Jan Ramza i Stanisław Gawroński.

W I 1981 r. MKZ we Włocławku wsparł działania NSZZ ,,Solidarności Chłopskiej” m.in. organizację rolniczych manifestacji. W II 1981 r. doszło do zmian w składzie Prezydium MKZ: wiceprzewodniczącymi zostali Janusz Heliński i P. Wojciechowski, zaś nowymi członkami Prezydium Tadeusz Zygadło, Igor Kraiński, Elżbieta Kierzkowska i Zbigniew Kaszubski. W III 1981 r. powołano Regionalny Komitet Strajkowy w związku z wydarzeniami bydgoskimi z 19 III 1981 roku. W czerwcu 1981 r. doszło do zakończenia działalności przez włocławski MKZ. Podczas I i II Walnego Zebrania Delegatów (29 V i 5 VI) powołano do życia i wybrano Zarząd Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ ,,Solidarność”. Przewodniczącym Zarządu Regionu został M. Nowicki, zaś wiceprzewodniczącymi W. Świątkiewicz i Edward Wilk. W skład Prezydium Zarządu weszli: Karol Jung (Kujawska Fabryka Manometrów, przew. KZ), Z. Kaszubski (PKS, przew. KZ), E. Kierzkowska (Fabryka Farb i Lakierów, przew. KZ), Cecylia Kościuk (nauczycielka), Józef Maciejewski (Kujawska Fabryka Manometrów, członek Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania we Włocławku), Andrzej Mazur (Oddział Stowarzyszenia PAX we Włocławku, przew. KZ), Lucjan Przystałowski (kierowca MPK, przewodniczący komisji rewizyjnej), Tadeusz Zygadło (Wojewódzka Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich, przew. KZ).
Pozostałych członków i członkiń Zarządu Regionu było 45. W skład komisji rewizyjnej Regionu weszło 9 osób. Komisji przewodniczył Franciszek Sobieski. Na dzień 2 VI 1981 r. liczba członków Związku w Regionie wynosiła 65 261 osób. Jednocześnie dokonano wyboru 6 delegatów Regionu na I Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ ,,S” w Gdańsku we IX 1981 roku. Na I KZD NSZZ ,,Solidarności” w Gdańsku delegaci ci nie odegrali większej roli. 23 IX 1981 r. utworzono Rejonowe Komisje Koordynacyjne NSZZ ,,S” Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej w: Ciechocinku, Lipnie, Aleksandrowie Kujawskim, Rypinie, Radziejowie, Lubrańcu i Chodczu.

Po zjeździe, a przed wprowadzeniem stanu wojennego działania władz regionalnych Związku koncentrowały się na prowadzeniu działalności bieżącej. Jednocześnie w okresie 23 XI – 13 XII 1981 r. miał miejsce ogólnopolski strajk Solidarności Chłopskiej w siedzibie Wojewódzkiego Związku Kółek i Organizacji Rolniczych we Włocławku.


 

POLECANE
Śmiertelny wypadek pod Siedlcami. Nie żyje 43-latka Wiadomości
Śmiertelny wypadek pod Siedlcami. Nie żyje 43-latka

Droga krajowa nr 63 w miejscowości Podnieśno (woj. mazowieckie) została całkowicie zablokowana po tragicznym wypadku, do którego doszło w piątek około godziny 8:30. W zderzeniu dwóch samochodów osobowych zginęła jedna osoba, druga walczy o życie w szpitalu.

Premiera filmu „Najświętsze Serce” startuje z przesłaniem. Rusza Wielkie Zawierzenie Wiadomości
Premiera filmu „Najświętsze Serce” startuje z przesłaniem. Rusza Wielkie Zawierzenie

Podczas krakowskiej premiery filmu „Najświętsze Serce” ogłoszono start ogólnopolskiej inicjatywy Wielkiego Zawierzenia Najświętszemu Sercu Pana Jezusa. Do projektu mogą już zgłaszać się parafie z całego kraju.

Twoje prawo jazdy może stracić ważność. Te dokumenty będą podlegały wymianie Wiadomości
Twoje prawo jazdy może stracić ważność. Te dokumenty będą podlegały wymianie

Wielka akcja wymiany bezterminowych praw jazdy ruszy w Polsce. Z obowiązku będą objęci wszyscy kierowcy, którzy posiadają dokument wydany przed 19 stycznia 2013 roku – oznacza to około 15 mln osób. Nowe blankiety będą ważne maksymalnie 15 lat.

Władimir Siemirunnij odda medal. To już pewne Wiadomości
Władimir Siemirunnij odda medal. To już pewne

Władimir Semirunnij zapowiedział, że nie zatrzyma olimpijskiego srebra dla siebie. Polski panczenista chce przekazać medal publicznej instytucji, a pod uwagę bierze dwie lokalizacje.

Które media dostały publiczne miliony? Dariusz Matecki ujawnia dane pilne
Które media dostały publiczne miliony? Dariusz Matecki ujawnia dane

Miliony złotych z publicznych środków miały trafić do wybranych redakcji - wynika z kontroli poselskiej w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej. Poseł Dariusz Matecki mówi o dyskryminacji mediów konserwatywnych.

Nowy wątek w sprawie Iwony Wieczorek. Śledczy zapowiadają kolejne działania Wiadomości
Nowy wątek w sprawie Iwony Wieczorek. Śledczy zapowiadają kolejne działania

Śledztwo dotyczące zaginięcia Iwony Wieczorek, które od niemal 16 lat pozostaje jedną z najbardziej tajemniczych spraw w Polsce, ponownie przyspiesza. Prokuratura potwierdza, że w sprawie pojawiły się nowe dowody.

Polska wypowiedziała Konwencję Ottawską. Wojsko może w 48 godz. zaminować granicę z ostatniej chwili
Polska wypowiedziała Konwencję Ottawską. Wojsko może w 48 godz. zaminować granicę

Po upływie okresu wypowiedzenia Konwencji Ottawskiej Polska odzyskuje od dziś możliwość produkcji i użycia min przeciwpiechotnych. System ma być ważnym elementem wzmocnienia wschodniej granicy.

Komunikat policji dla mieszkańców woj. podkarpackiego z ostatniej chwili
Komunikat policji dla mieszkańców woj. podkarpackiego

Podkarpacka policja apeluje o reakcję w czasie mrozów. Na wychłodzenie szczególnie narażeni są bezdomni, seniorzy, osoby samotne i nietrzeźwe.

Merz: Wojna na Ukrainie trwa dłużej niż II WŚ. Nie policzył inwazji na Polskę? pilne
Merz: "Wojna na Ukrainie trwa dłużej niż II WŚ". Nie policzył inwazji na Polskę?

Słowa kanclerza Friedricha Merza o długości II wojny światowej wywołały poważne kontrowersje. Komentatorzy wskazują na pomijanie kluczowego momentu – agresji Niemiec na Polskę w 1939 roku.

Bezpłatne czujki dymu i tlenku węgla. Pilny komunikat MSWiA z ostatniej chwili
Bezpłatne czujki dymu i tlenku węgla. Pilny komunikat MSWiA

MSWiA i Państwowa Straż Pożarna dementują doniesienia o rzekomych wadach bezpłatnych czujek dymu i tlenku węgla – poinformowano w komunikacie.

REKLAMA

Apel! Chcą odtworzyć historię byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S"

„W związku z zamiarem odtworzenia historii byłego Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ «Solidarność» prosimy każdego, kto posiada jakiekolwiek dokumenty, pisma, gazety, fotografie, gadżety z nim związane o przekazanie ich do wykorzystania w planowanym opracowaniu” – apelują działacze toruńsko-włocławskiej Solidarności.
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S
Sztandar Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „S" / fot. P. Grążawski

Były Region Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ „Solidarność” pomimo kilkukrotnych „podejść” do tej pory nie ma spisanej swojej historii. Gorzej, ponieważ wiadomo, iż część zgromadzonych przed kilkunastu laty dokumentów po prostu przepadła po śmierci człowieka, który je zbierał. Jeszcze nie wiadomo co się z nimi stało.

"Problem jest spory, ponieważ kombatantów, którzy tworzyli zręby Regionu jest już mała garstka, dokumenty, ważne papiery – rozproszone, stąd każda poważna relacja, każda gazetka, protokół, wykaz są bardzo ważne. Nie chcemy nikomu zabierać dokumentów, zwłaszcza, że część z niuch może być traktowana jako pamiątka rodzinna, stąd będziemy wdzięczni także za kopie, lub możliwość dokonania takiej. Każdy, kto znacząco przyczyni się do wzbogacenia wiedzy historycznej o Regionie Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej może liczyć na uwiecznienie swojego nazwiska w monografii" - piszą autorzy apelu.

Bardzo cenne będą osobiste wspomnienia (choćby krótkie) z pierwszych lat funkcjonowania Regionu, działań w stanie wojennym i w okresie reaktywacji (po 1989 r).

Karnawał Solidarności we Włocławku

Włocławski sierpień 1980 r. został zainicjowany 22 VIII przez wiec załogi Włocławskiej Fabryki Maszyn i Urządzeń ,,Wisła”, którzy poparli postulaty robotników Wybrzeża. 28 VIII 1980 r. strajk podjęli pracownicy Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacji we Włocławku żądający zapoznania się z postulatami robotników Wybrzeża. W dniach 29 – 30 VIII miały też miejsce jednodniowe strajki w Zakładach Azotowych ,,Azoty”, Fabryce Lin i Drutu ,,Drumet” oraz ,,Transbudzie”. Włocławscy robotnicy solidaryzowali się z postulatami związkowymi gdańskiego i szczecińskiego MKS.

Pojawiły się także postulaty o charakterze ekonomicznym. We Włocławku nie doszło jednak do powstania reprezentacji strajkujących o charakterze ponadzakładowym w postaci MKS – u. Strajki wspomniane po podpisaniu porozumień w Szczecinie zostały zakończone. 5 IX 1980 r. delegacja pracowników z ,,Azotów” spotkała się z Lechem Wałęsą w Gdańsku i to właśnie w Zakładach Azotowych powstał 15 IX pierwszy komitet założycielski Związku. 22 IX 1980 r. w lokalu Oddziału Wojewódzkiego Stowarzyszenia ,,PAX” we Włocławku odbyło się zebranie przedstawicieli 23 zakładów pracy.

Miejscowy PAX wydatnie dopomógł w organizacji Związku. Cztery dni później doszło do powstania Międzyzakładowego KomitetuZałożycielskiego NSZZ ,,S” Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej we Włocławku w dniu 26 IX 1980 r., na czele którego w roli przewodniczącego stanął Marian Nowicki – ślusarz z Zakładów Azotowych we Włocławku. W skład Prezydium MKZ weszli także: Marek Malicki (wiceprzewodniczący MKZ, pracownik Kujawskiej Fabryki Manometrów), Prokop Wojciechowski (sekretarz MKZ, pracownik Hydrobudowy), Lucjan Przystałowski, Marek Jesiołowski, Kazimierz Rojkowski, Ryszard Lewandowski, Zbigniew Mokras, Wiesław Świątkiewicz, Marek Urbański. Na początku listopada 1980 r. w MKZ Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej zarejestrowanych było 80 komitetów zakładowych, zaś liczba członków sięgała 42 tysięcy. Jesienią 1980 r. Region uczestniczył w ogólnopolskich akcjach protestacyjnych. W XI 1980 r. powstała Miejska Komisja Koordynacyjna MKZ w Rypinie na czele z przewodniczącym Ryszardem Hańczykiem. W II 1981 r. w Lipnie i Radziejowie powstały Międzyzakładowe Komisje Koordynacyjne MKZ, zaś ich przewodniczącymi zostali Jan Ramza i Stanisław Gawroński.

W I 1981 r. MKZ we Włocławku wsparł działania NSZZ ,,Solidarności Chłopskiej” m.in. organizację rolniczych manifestacji. W II 1981 r. doszło do zmian w składzie Prezydium MKZ: wiceprzewodniczącymi zostali Janusz Heliński i P. Wojciechowski, zaś nowymi członkami Prezydium Tadeusz Zygadło, Igor Kraiński, Elżbieta Kierzkowska i Zbigniew Kaszubski. W III 1981 r. powołano Regionalny Komitet Strajkowy w związku z wydarzeniami bydgoskimi z 19 III 1981 roku. W czerwcu 1981 r. doszło do zakończenia działalności przez włocławski MKZ. Podczas I i II Walnego Zebrania Delegatów (29 V i 5 VI) powołano do życia i wybrano Zarząd Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej NSZZ ,,Solidarność”. Przewodniczącym Zarządu Regionu został M. Nowicki, zaś wiceprzewodniczącymi W. Świątkiewicz i Edward Wilk. W skład Prezydium Zarządu weszli: Karol Jung (Kujawska Fabryka Manometrów, przew. KZ), Z. Kaszubski (PKS, przew. KZ), E. Kierzkowska (Fabryka Farb i Lakierów, przew. KZ), Cecylia Kościuk (nauczycielka), Józef Maciejewski (Kujawska Fabryka Manometrów, członek Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania we Włocławku), Andrzej Mazur (Oddział Stowarzyszenia PAX we Włocławku, przew. KZ), Lucjan Przystałowski (kierowca MPK, przewodniczący komisji rewizyjnej), Tadeusz Zygadło (Wojewódzka Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich, przew. KZ).
Pozostałych członków i członkiń Zarządu Regionu było 45. W skład komisji rewizyjnej Regionu weszło 9 osób. Komisji przewodniczył Franciszek Sobieski. Na dzień 2 VI 1981 r. liczba członków Związku w Regionie wynosiła 65 261 osób. Jednocześnie dokonano wyboru 6 delegatów Regionu na I Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ ,,S” w Gdańsku we IX 1981 roku. Na I KZD NSZZ ,,Solidarności” w Gdańsku delegaci ci nie odegrali większej roli. 23 IX 1981 r. utworzono Rejonowe Komisje Koordynacyjne NSZZ ,,S” Regionu Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej w: Ciechocinku, Lipnie, Aleksandrowie Kujawskim, Rypinie, Radziejowie, Lubrańcu i Chodczu.

Po zjeździe, a przed wprowadzeniem stanu wojennego działania władz regionalnych Związku koncentrowały się na prowadzeniu działalności bieżącej. Jednocześnie w okresie 23 XI – 13 XII 1981 r. miał miejsce ogólnopolski strajk Solidarności Chłopskiej w siedzibie Wojewódzkiego Związku Kółek i Organizacji Rolniczych we Włocławku.



 

Polecane