Dziś setne urodziny Gdyni. IPN otworzył wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”

10 lutego 2026 r. w Gdyni otwarto wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”. W wydarzeniu wziął udział prezes Fundacji Promocji Solidarności Michał Ossowski.
Otwarcie wystawy „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”
Otwarcie wystawy „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia” / fot. Roman Jocher/IPN

Co musisz wiedzieć:

  • 10 lutego 2026 r. w Gdyni otwarto wystawę „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”. 
  • W wydarzeniu wziął także udział prezes Fundacji Promocji Solidarności Michał Ossowski.
  • Otwarcie wystawy stanowi element oficjalnych obchodów 100. rocznicy nadania praw miejskich Gdyni, których partnerem jest Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku.

 

 

Unikatowe zestawienia archiwalnych i współczesnych kadrów

Wystawa ukazuje rozwój Gdyni od niewielkiej wsi rybackiej po jedno z największych miast i najnowocześniejszych portów II Rzeczypospolitej. Narracja ekspozycji została oparta na wybranych obiektach architektonicznych oraz przestrzeniach miasta i portu, które odegrały kluczową rolę w kształtowaniu jego tożsamości.

Ekspozycja prezentuje unikatowe zestawienia archiwalnych i współczesnych kadrów, pozwalające prześledzić skalę przemian zachodzących w Gdyni na przestrzeni ostatniego stulecia. Zastosowana innowacyjna technika lentikularna umożliwia uzyskanie efektu trójwymiarowego (3D), nadając prezentowanym obrazom wyjątkową dynamikę i głębię.

Podczas wernisażu autorka koncepcji i scenariusza wystawy, Barbara Męczykowska opowiedziała o kulisach powstawania ekspozycji oraz ciekawostkach związanych z doborem prezentowanych materiałów ikonograficznych.

Wydarzeniu towarzyszy katalog, stanowiący przewodnik po historii i architekturze Gdyni oraz zachęcający do samodzielnego odkrywania miasta.

 

"Miasto z morza i marzeń"

Podczas wernisażu zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski podkreślił, że powinniśmy docenić determinację przodków, którzy w budowie Gdyni widzieli budowę wielkiej Polski.

Gdynia, miasto z morza i marzeń, powstała jako wyraz polskich aspiracji i ambicji. Z małej kaszubskiej rybackiej wioski w ciągu kilku lat przeobraziła się w potężne, tętniące życiem, nowoczesne miasto, port i bazę marynarki wojennej

– dodał.

 

100 lat Gdyni

10 lutego 1920 roku odrodzona Rzeczpospolita dokonała zaślubin z Bałtykiem. Dokładnie sześć lat później ze związku Polski z morzem zrodziła się Gdynia – córa, w której żyłach płynie słona woda zmieszana z dalekosiężną wizją. Mija 100. rocznica nadania Gdyni praw miejskich.

Na mocy traktatu wersalskiego Rzeczpospolita wróciła nad Bałtyk, ale przyznany Polsce odcinek linii brzegowej pozbawiony był portu. Już w kilka tygodni od zaślubin zaczęto poszukiwać miejsca, które najlepiej nada się pod budowę portu wojennego. Nad Bałtyk wysłano inżyniera Tadeusza Wendę, a ten – po dokonaniu oględzin wybrzeża i analizie sytuacji – wskazał Gdynię. Tym sposobem spokojna rybacka wieś, znana też jako popularne letnisko, rozpoczęła swoją wielką karierę.

We wrześniu 1922 r. Sejm uchwalił ustawę, która legła u formalnych podstaw budowy gdyńskiego portu. Wielkim orędownikiem narodowego przedsięwzięcia, bo tak bez wątpienia nazwać można inwestycję, był Eugeniusz Kwiatkowski. W krótkim czasie gdyński port stał się nie tylko największym na Bałtyku, ale też jednym z ważniejszych w Europie. Inwestycja w okno na świat zwróciła się jeszcze przed wybuchem wojny, a wiatr od morza przyniósł ożywienie całej krajowej gospodarce.

Wraz z rozwojem portu rosło samo miasto. O ile w początku lat 20. Gdynię zamieszkiwało nieco ponad tysiąc osób, o tyle w roku 1926 było to już kilkanaście tysięcy, a w przededniu II wojny światowej blisko sto trzydzieści tysięcy. Z rybackiej wioski urosła Gdynia do rangi jednego z największych polskich miast.

Dzisiejsze otwarcie wystawy stanowi element oficjalnych obchodów 100. rocznicy nadania praw miejskich Gdyni, których partnerem jest Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku.

Wystawę przygotowaną przez dr Barbarę Męczykowską z Oddziału IPN w Gdańsku można oglądać do maja 2026 r. na Placu Wolnej Ukrainy w Gdyni.


 

POLECANE
Nowy pomysł Żurka: od maja w polskich sądach flaga UE obowiązkowo obok polskiej pilne
Nowy pomysł Żurka: od maja w polskich sądach flaga UE obowiązkowo obok polskiej

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek chce zmian w regulaminie urzędowania sądów powszechnych. Z opublikowanego projektu wynika, że obok polskiego godła i flagi państwowej w salach rozpraw miałaby pojawić się również flaga Unii Europejskiej.

Wiadomości
Rekordowa frekwencja XI Europejskiego Kongresu Samorządów

Tegoroczny Kongres zgromadził rekordową liczbę ponad 3000 gości, liderów świata samorządu, polityki, biznesu, administracji, nauki, kultury i mediów, którzy w ciągu dwóch dni uczestniczyli w ponad 250 debatach, panelach dyskusyjnych, prezentacjach, rozmowach specjalnych, spotkaniach autorskich oraz galach rozdania nagród. Głównym partnerem Kongresu był Samorząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego.

Burza w sieci po programie TVP. Wydano przeprosiny z ostatniej chwili
Burza w sieci po programie TVP. Wydano przeprosiny

W nowej serii "Jeden z dziesięciu" doszło do poważnego błędu podczas rozgrywki. Po emisji programu opublikowano oświadczenie z przeprosinami.

Pilne doniesienia z granicy. Jest komunikat Straży Granicznej z ostatniej chwili
Pilne doniesienia z granicy. Jest komunikat Straży Granicznej

Straż Graniczna opublikowała najnowsze dane dotyczące sytuacji na granicach Polski. Od 6 do 8 marca 2026 r. Straż Graniczna skontrolowała łącznie prawie 24 tys. osób na granicach z Litwą i Niemcami. Poinformowano też o sytuacji na granicy z Białorusią.

Czarzasty ogłasza termin. Sejm wkrótce wybierze sędziów TK Wiadomości
Czarzasty ogłasza termin. Sejm wkrótce wybierze sędziów TK

Marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty ogłosił termin składania wniosków dotyczących wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Decyzja w sprawie obsady wakatów może zapaść już podczas najbliższego posiedzenia Sejmu.

Ceny ropy wystrzeliły. Analityk ostrzega z ostatniej chwili
Ceny ropy wystrzeliły. Analityk ostrzega

Szok podażowy po eskalacji konfliktu na Bliskim Wschodzie może utrzymać ceny ropy powyżej 100 dolarów za baryłkę przez kolejne miesiące – ocenia analityk XTB Mateusz Czyżkowski.

Karol Nawrocki podpisał nowe ustawy: „Wśród nich znajduje się projekt szczególny” z ostatniej chwili
Karol Nawrocki podpisał nowe ustawy: „Wśród nich znajduje się projekt szczególny”

Prezydent Karol Nawrocki poinformował o podpisaniu kolejnych ustaw. Wśród nich – jak podkreślił – znajduje się szczególnie ważny projekt dotyczący ochrony polskiej ziemi przed sprzedażą w obce ręce.

Komunikat dla mieszkańców woj. małopolskiego z ostatniej chwili
Komunikat dla mieszkańców woj. małopolskiego

Województwo małopolskie przedłużyło do 30 czerwca 2026 r. pilotaż honorowania wybranych biletów regionalnych w pociągach PKP Intercity na trasach do Krakowa. Sprawdź, kogo obejmą nowe zasady i w jakich pociągach będą obowiązywać.

Tusk wygrał wybory w KO. Był jedynym kandydatem z ostatniej chwili
Tusk wygrał wybory w KO. Był jedynym kandydatem

Donald Tusk przewodniczącym Koalicji Obywatelskiej z poparciem 97 proc. – przekazała w poniedziałek wiceprzewodnicząca Koalicji Obywatelskiej poseł Dorota Niedziela. Szef rządu był jedynym kandydatem ubiegającym się o to stanowisko.

Panika w Niemczech. Spadające odłamki przebijały dachy pilne
Panika w Niemczech. Spadające odłamki przebijały dachy

Spektakularne zjawisko na niebie nad Niemcami. Jasna kula ognia przecięła niebo nad Nadrenią-Palatynatem, a chwilę później w wielu miejscach usłyszano potężny huk.

REKLAMA

Dziś setne urodziny Gdyni. IPN otworzył wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”

10 lutego 2026 r. w Gdyni otwarto wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”. W wydarzeniu wziął udział prezes Fundacji Promocji Solidarności Michał Ossowski.
Otwarcie wystawy „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”
Otwarcie wystawy „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia” / fot. Roman Jocher/IPN

Co musisz wiedzieć:

  • 10 lutego 2026 r. w Gdyni otwarto wystawę „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”. 
  • W wydarzeniu wziął także udział prezes Fundacji Promocji Solidarności Michał Ossowski.
  • Otwarcie wystawy stanowi element oficjalnych obchodów 100. rocznicy nadania praw miejskich Gdyni, których partnerem jest Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku.

 

 

Unikatowe zestawienia archiwalnych i współczesnych kadrów

Wystawa ukazuje rozwój Gdyni od niewielkiej wsi rybackiej po jedno z największych miast i najnowocześniejszych portów II Rzeczypospolitej. Narracja ekspozycji została oparta na wybranych obiektach architektonicznych oraz przestrzeniach miasta i portu, które odegrały kluczową rolę w kształtowaniu jego tożsamości.

Ekspozycja prezentuje unikatowe zestawienia archiwalnych i współczesnych kadrów, pozwalające prześledzić skalę przemian zachodzących w Gdyni na przestrzeni ostatniego stulecia. Zastosowana innowacyjna technika lentikularna umożliwia uzyskanie efektu trójwymiarowego (3D), nadając prezentowanym obrazom wyjątkową dynamikę i głębię.

Podczas wernisażu autorka koncepcji i scenariusza wystawy, Barbara Męczykowska opowiedziała o kulisach powstawania ekspozycji oraz ciekawostkach związanych z doborem prezentowanych materiałów ikonograficznych.

Wydarzeniu towarzyszy katalog, stanowiący przewodnik po historii i architekturze Gdyni oraz zachęcający do samodzielnego odkrywania miasta.

 

"Miasto z morza i marzeń"

Podczas wernisażu zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski podkreślił, że powinniśmy docenić determinację przodków, którzy w budowie Gdyni widzieli budowę wielkiej Polski.

Gdynia, miasto z morza i marzeń, powstała jako wyraz polskich aspiracji i ambicji. Z małej kaszubskiej rybackiej wioski w ciągu kilku lat przeobraziła się w potężne, tętniące życiem, nowoczesne miasto, port i bazę marynarki wojennej

– dodał.

 

100 lat Gdyni

10 lutego 1920 roku odrodzona Rzeczpospolita dokonała zaślubin z Bałtykiem. Dokładnie sześć lat później ze związku Polski z morzem zrodziła się Gdynia – córa, w której żyłach płynie słona woda zmieszana z dalekosiężną wizją. Mija 100. rocznica nadania Gdyni praw miejskich.

Na mocy traktatu wersalskiego Rzeczpospolita wróciła nad Bałtyk, ale przyznany Polsce odcinek linii brzegowej pozbawiony był portu. Już w kilka tygodni od zaślubin zaczęto poszukiwać miejsca, które najlepiej nada się pod budowę portu wojennego. Nad Bałtyk wysłano inżyniera Tadeusza Wendę, a ten – po dokonaniu oględzin wybrzeża i analizie sytuacji – wskazał Gdynię. Tym sposobem spokojna rybacka wieś, znana też jako popularne letnisko, rozpoczęła swoją wielką karierę.

We wrześniu 1922 r. Sejm uchwalił ustawę, która legła u formalnych podstaw budowy gdyńskiego portu. Wielkim orędownikiem narodowego przedsięwzięcia, bo tak bez wątpienia nazwać można inwestycję, był Eugeniusz Kwiatkowski. W krótkim czasie gdyński port stał się nie tylko największym na Bałtyku, ale też jednym z ważniejszych w Europie. Inwestycja w okno na świat zwróciła się jeszcze przed wybuchem wojny, a wiatr od morza przyniósł ożywienie całej krajowej gospodarce.

Wraz z rozwojem portu rosło samo miasto. O ile w początku lat 20. Gdynię zamieszkiwało nieco ponad tysiąc osób, o tyle w roku 1926 było to już kilkanaście tysięcy, a w przededniu II wojny światowej blisko sto trzydzieści tysięcy. Z rybackiej wioski urosła Gdynia do rangi jednego z największych polskich miast.

Dzisiejsze otwarcie wystawy stanowi element oficjalnych obchodów 100. rocznicy nadania praw miejskich Gdyni, których partnerem jest Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku.

Wystawę przygotowaną przez dr Barbarę Męczykowską z Oddziału IPN w Gdańsku można oglądać do maja 2026 r. na Placu Wolnej Ukrainy w Gdyni.



 

Polecane