Czy rodzice ponoszą odpowiedzialność za czyny nieletnich?

Pytanie: Mój 16-letni syn ostatnio wpadł w złe towarzystwo i kilka razy narobił mi kłopotów, m.in. zniszczył mienie szkolne oraz uczestniczył w drobnej kradzieży w sklepie. Jestem zaniepokojony, że mogę zostać pociągnięty do odpowiedzialności za jego wybryki. Jakie są prawa i obowiązki rodzica w tej sytuacji?
prawo
prawo / succo - pixabay.com | Podpis: Author - succo - pixabay.com

Odpowiedź: Rodzice odgrywają kluczową rolę w wychowaniu swoich dzieci i pełnieniu nad nimi opieki. Prawo przewiduje różne sytuacje, w których rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za czyny nieletnich dzieci. Odpowiedzialność ta może mieć zarówno charakter cywilny, jak i karny, w zależności od okoliczności i rodzaju czynu popełnionego przez dziecko.

Jeśli chodzi o odpowiedzialność cywilną, to zgodnie z Kodeksem cywilnym rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez ich nieletnie dzieci. Wynika to z zasady, że rodzice mają obowiązek sprawowania należytego nadzoru nad dziećmi. Jeśli dojdzie do szkody z winy dziecka, osoba poszkodowana może domagać się odszkodowania od jego rodziców. W przypadku Pańskiego syna – jeśli zniszczył mienie szkolne lub dopuścił się kradzieży, właściciel mienia może zażądać od Pana jako rodzica naprawienia szkody lub zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Odpowiedzialność karna rodziców za czyny nieletnich jest znacznie bardziej ograniczona niż odpowiedzialność cywilna. W polskim systemie prawnym dzieci poniżej 13. roku życia nie ponoszą odpowiedzialności karnej. W przypadku nieletnich w wieku od 13 do 17 lat odpowiedzialność karna jest ograniczona i dotyczy tylko poważniejszych przestępstw. Jednakże rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za zaniedbanie obowiązków wychowawczych, jeśli zostanie udowodnione, że nie dołożyli należytej staranności w nadzorze nad dzieckiem.

Czytaj także: To już koniec wczasów all inclusive, jakie znamy? Rygorystyczne zmiany w hotelach

Co to oznacza? 

Jeśli Pana dziecko zniszczyło mienie szkolne, szkoła może zażądać od Pana odszkodowania za wyrządzoną szkodę. Możliwe jest również to, że szkoła zastosuje środki wychowawcze wobec Pana dziecka, takie jak choćby naprawienie przez nie szkody lub inne formy zadośćuczynienia. W przypadku kradzieży właściciel sklepu może zgłosić sprawę na policję. Jeśli dojdzie do postępowania sądowego, sąd rodzinny może zastosować środki wychowawcze wobec dziecka. Wówczas rodzice mogą zostać zobowiązani do zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Jako rodzic ma Pan prawo i obowiązek sprawować nadzór nad swoim dzieckiem oraz podejmować działania wychowawcze mające na celu zapobieganie podobnym incydentom w przyszłości. Warto zwrócić się o pomoc do specjalistów, takich jak pedagodzy, psycholodzy czy prawnicy, aby skutecznie poradzić sobie z takim problemem. Można również rozważyć rozmowę z nauczycielami i władzami szkolnymi, aby wspólnie znaleźć rozwiązanie tej sytuacji.

Czytaj także: Euro w Chorwacji: widzimy już pierwsze skutki wprowadzenia tej waluty

Podsumowanie

Krótko mówiąc, rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności cywilnej za czyny nieletnich dzieci, zwłaszcza jeśli szkody wynikły z niewłaściwego nadzoru. Odpowiedzialność karna rodziców jest rzadsza i dotyczy głównie przypadków rażącego zaniedbania obowiązków wychowawczych. Dlatego warto podejmować działania prewencyjne i edukacyjne, aby zminimalizować ryzyko takich sytuacji w przyszłości.

 


 

POLECANE
Czekają nas przedterminowe wybory? Tusk nienawidzi następczyni Hołowni z ostatniej chwili
Czekają nas przedterminowe wybory? "Tusk nienawidzi następczyni Hołowni"

Wybory w Polsce 2050 wygrała Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz, mimo, że Donald Tusk miał zakulisowo sprzyjać Paulinie Hennig-Klosce. Czy czeka nas upadek rządu i przedterminowe wybory?

Właściciel TVN na sprzedaż. Donald Trump ogłosił decyzję z ostatniej chwili
Właściciel TVN na sprzedaż. Donald Trump ogłosił decyzję

Prezydent USA Donald Trump powiedział w środę, że nie będzie angażował się w walkę między Netflixem a Paramount Skydance o przejęcie koncernu Warner Bros. Discovery. Wcześniej sygnalizował osobiste zaangażowanie w ten proces.

IMGW wydał komunikat. Oto co nas czeka w najbliższych dniach z ostatniej chwili
IMGW wydał komunikat. Oto co nas czeka w najbliższych dniach

Przez Polskę przejdzie ciepły front atmosferyczny, który może spowodować opady deszczu, deszczu ze śniegiem i miejscami marznącego deszczu z gołoledzią – informuje w czwartek rano IMGW.

„ONZ i Zachód promują w Afryce permisywną edukację seksualną jako prawa człowieka” gorące
„ONZ i Zachód promują w Afryce permisywną edukację seksualną jako prawa człowieka”

Jak poinformował portal Hungarian Conservative, ONZ przy wsparciu krajów Zachodu usiłuje wymuszać na Afryce wprowadzanie permisywnej, agresywnej edukacji seksualnej. Dzieje się to pod pozorem praw człowieka.

Obywatele państw UE coraz bardziej zaniepokojeni. Jest najnowszy sondaż Eurobarometru z ostatniej chwili
Obywatele państw UE coraz bardziej zaniepokojeni. Jest najnowszy sondaż Eurobarometru

W czasach wzmożonych napięć geopolitycznych obywatele są coraz bardziej zaniepokojeni swoją przyszłością – wynika z ostatniego badania Eurobarometru, z którego wnioski zostały opublikowane w środę.

Analiza prawna: SAFE - narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie? gorące
Analiza prawna: SAFE - narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie?

Rada Unii Europejskiej wydała Rozporządzenie 2025/1106 z dnia 27 maja 2025 r. ustanawiające Instrument na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy („instrument SAFE”) poprzez Wzmocnienie Europejskiego Przemysłu Obronnego. Celem tego aktu prawnego jest zapewnienie Unii Europejskiej oraz państwom członkowskim większej samodzielności strategicznej i obronności poprzez finansowanie uzupełniania luk i budowy własnych zdolności w zakresie europejskiego przemysłu obronnego. Instytut Ordo Iuris przygotował analizę rozporządzenia dotyczącą ryzyka polityczno-prawnego, związanego z możliwością zastosowania tzw. mechanizmu warunkowości, w odniesieniu do Instrumentu SAFE, czyli powiązania przyznawania środków z przestrzeganiem przez państwa członkowskie zasady praworządności.

Państwo prawa nie potrzebuje „ustawionych” sędziów tylko u nas
Państwo prawa nie potrzebuje „ustawionych” sędziów

Władza, która rzeczywiście dysponuje mocnymi podstawami do rozliczania swoich oponentów, nie musi sięgać po metody budzące podejrzenia o manipulację wymiarem sprawiedliwości. Jeśli dowody są oczywiste, jeśli zarzuty są solidne, a proces uczciwy — wystarczy pozwolić działać instytucjom państwa w sposób przejrzysty i zgodny z prawem.

Zmiana układu sił w SKW? „Jarosław Stróżyk mocno się rozpycha” z ostatniej chwili
Zmiana układu sił w SKW? „Jarosław Stróżyk mocno się rozpycha”

„Mocno rozpycha się Szef SKW, Jarosław Stróżyk, który - jak mówią 'na korytarzach' - miał otrzymać zgodę na większą kontrolę systemu dot. obrony informacyjnej oraz cyberbezpieczeństwa RP” - napisał na platformie X były rzecznik ministra koordynatora służb specjalnych Stanisław Żaryn.

Dr Jacek Saryusz-Wolski o programie SAFE: Podwójny nelson dla Polski gorące
Dr Jacek Saryusz-Wolski o programie SAFE: Podwójny nelson dla Polski

„Podwójny nelson dla Polski zawarty w unijnym programie SAFE narzuca Polsce model uzbrojenia i stwarza niebezpieczne ryzyko politycznie motywowanego wstrzymania wypłaty środków” - alarmuje na platformie X doradca prezydenta ds. europejskich dr Jacek Saryusz-Wolski.

Niemiecki wywiad: Rosja wydaje na wojsko nawet o dwie trzecie więcej, niż zakładano z ostatniej chwili
Niemiecki wywiad: Rosja wydaje na wojsko nawet o dwie trzecie więcej, niż zakładano

Rzeczywiste wydatki wojskowe Rosji były w ostatnich latach nawet o 66 proc. wyższe niż oficjalnie podawane – poinformowała w środę niemiecka Federalna Służba Wywiadowcza (BND). Według jej ustaleń część kosztów armii rząd rosyjski wykazywał w innych pozycjach budżetu.

REKLAMA

Czy rodzice ponoszą odpowiedzialność za czyny nieletnich?

Pytanie: Mój 16-letni syn ostatnio wpadł w złe towarzystwo i kilka razy narobił mi kłopotów, m.in. zniszczył mienie szkolne oraz uczestniczył w drobnej kradzieży w sklepie. Jestem zaniepokojony, że mogę zostać pociągnięty do odpowiedzialności za jego wybryki. Jakie są prawa i obowiązki rodzica w tej sytuacji?
prawo
prawo / succo - pixabay.com | Podpis: Author - succo - pixabay.com

Odpowiedź: Rodzice odgrywają kluczową rolę w wychowaniu swoich dzieci i pełnieniu nad nimi opieki. Prawo przewiduje różne sytuacje, w których rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za czyny nieletnich dzieci. Odpowiedzialność ta może mieć zarówno charakter cywilny, jak i karny, w zależności od okoliczności i rodzaju czynu popełnionego przez dziecko.

Jeśli chodzi o odpowiedzialność cywilną, to zgodnie z Kodeksem cywilnym rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez ich nieletnie dzieci. Wynika to z zasady, że rodzice mają obowiązek sprawowania należytego nadzoru nad dziećmi. Jeśli dojdzie do szkody z winy dziecka, osoba poszkodowana może domagać się odszkodowania od jego rodziców. W przypadku Pańskiego syna – jeśli zniszczył mienie szkolne lub dopuścił się kradzieży, właściciel mienia może zażądać od Pana jako rodzica naprawienia szkody lub zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Odpowiedzialność karna rodziców za czyny nieletnich jest znacznie bardziej ograniczona niż odpowiedzialność cywilna. W polskim systemie prawnym dzieci poniżej 13. roku życia nie ponoszą odpowiedzialności karnej. W przypadku nieletnich w wieku od 13 do 17 lat odpowiedzialność karna jest ograniczona i dotyczy tylko poważniejszych przestępstw. Jednakże rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za zaniedbanie obowiązków wychowawczych, jeśli zostanie udowodnione, że nie dołożyli należytej staranności w nadzorze nad dzieckiem.

Czytaj także: To już koniec wczasów all inclusive, jakie znamy? Rygorystyczne zmiany w hotelach

Co to oznacza? 

Jeśli Pana dziecko zniszczyło mienie szkolne, szkoła może zażądać od Pana odszkodowania za wyrządzoną szkodę. Możliwe jest również to, że szkoła zastosuje środki wychowawcze wobec Pana dziecka, takie jak choćby naprawienie przez nie szkody lub inne formy zadośćuczynienia. W przypadku kradzieży właściciel sklepu może zgłosić sprawę na policję. Jeśli dojdzie do postępowania sądowego, sąd rodzinny może zastosować środki wychowawcze wobec dziecka. Wówczas rodzice mogą zostać zobowiązani do zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Jako rodzic ma Pan prawo i obowiązek sprawować nadzór nad swoim dzieckiem oraz podejmować działania wychowawcze mające na celu zapobieganie podobnym incydentom w przyszłości. Warto zwrócić się o pomoc do specjalistów, takich jak pedagodzy, psycholodzy czy prawnicy, aby skutecznie poradzić sobie z takim problemem. Można również rozważyć rozmowę z nauczycielami i władzami szkolnymi, aby wspólnie znaleźć rozwiązanie tej sytuacji.

Czytaj także: Euro w Chorwacji: widzimy już pierwsze skutki wprowadzenia tej waluty

Podsumowanie

Krótko mówiąc, rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności cywilnej za czyny nieletnich dzieci, zwłaszcza jeśli szkody wynikły z niewłaściwego nadzoru. Odpowiedzialność karna rodziców jest rzadsza i dotyczy głównie przypadków rażącego zaniedbania obowiązków wychowawczych. Dlatego warto podejmować działania prewencyjne i edukacyjne, aby zminimalizować ryzyko takich sytuacji w przyszłości.

 



 

Polecane