Czy rodzice ponoszą odpowiedzialność za czyny nieletnich?

Pytanie: Mój 16-letni syn ostatnio wpadł w złe towarzystwo i kilka razy narobił mi kłopotów, m.in. zniszczył mienie szkolne oraz uczestniczył w drobnej kradzieży w sklepie. Jestem zaniepokojony, że mogę zostać pociągnięty do odpowiedzialności za jego wybryki. Jakie są prawa i obowiązki rodzica w tej sytuacji?
prawo
prawo / succo - pixabay.com | Podpis: Author - succo - pixabay.com

Odpowiedź: Rodzice odgrywają kluczową rolę w wychowaniu swoich dzieci i pełnieniu nad nimi opieki. Prawo przewiduje różne sytuacje, w których rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za czyny nieletnich dzieci. Odpowiedzialność ta może mieć zarówno charakter cywilny, jak i karny, w zależności od okoliczności i rodzaju czynu popełnionego przez dziecko.

Jeśli chodzi o odpowiedzialność cywilną, to zgodnie z Kodeksem cywilnym rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez ich nieletnie dzieci. Wynika to z zasady, że rodzice mają obowiązek sprawowania należytego nadzoru nad dziećmi. Jeśli dojdzie do szkody z winy dziecka, osoba poszkodowana może domagać się odszkodowania od jego rodziców. W przypadku Pańskiego syna – jeśli zniszczył mienie szkolne lub dopuścił się kradzieży, właściciel mienia może zażądać od Pana jako rodzica naprawienia szkody lub zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Odpowiedzialność karna rodziców za czyny nieletnich jest znacznie bardziej ograniczona niż odpowiedzialność cywilna. W polskim systemie prawnym dzieci poniżej 13. roku życia nie ponoszą odpowiedzialności karnej. W przypadku nieletnich w wieku od 13 do 17 lat odpowiedzialność karna jest ograniczona i dotyczy tylko poważniejszych przestępstw. Jednakże rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za zaniedbanie obowiązków wychowawczych, jeśli zostanie udowodnione, że nie dołożyli należytej staranności w nadzorze nad dzieckiem.

Czytaj także: To już koniec wczasów all inclusive, jakie znamy? Rygorystyczne zmiany w hotelach

Co to oznacza? 

Jeśli Pana dziecko zniszczyło mienie szkolne, szkoła może zażądać od Pana odszkodowania za wyrządzoną szkodę. Możliwe jest również to, że szkoła zastosuje środki wychowawcze wobec Pana dziecka, takie jak choćby naprawienie przez nie szkody lub inne formy zadośćuczynienia. W przypadku kradzieży właściciel sklepu może zgłosić sprawę na policję. Jeśli dojdzie do postępowania sądowego, sąd rodzinny może zastosować środki wychowawcze wobec dziecka. Wówczas rodzice mogą zostać zobowiązani do zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Jako rodzic ma Pan prawo i obowiązek sprawować nadzór nad swoim dzieckiem oraz podejmować działania wychowawcze mające na celu zapobieganie podobnym incydentom w przyszłości. Warto zwrócić się o pomoc do specjalistów, takich jak pedagodzy, psycholodzy czy prawnicy, aby skutecznie poradzić sobie z takim problemem. Można również rozważyć rozmowę z nauczycielami i władzami szkolnymi, aby wspólnie znaleźć rozwiązanie tej sytuacji.

Czytaj także: Euro w Chorwacji: widzimy już pierwsze skutki wprowadzenia tej waluty

Podsumowanie

Krótko mówiąc, rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności cywilnej za czyny nieletnich dzieci, zwłaszcza jeśli szkody wynikły z niewłaściwego nadzoru. Odpowiedzialność karna rodziców jest rzadsza i dotyczy głównie przypadków rażącego zaniedbania obowiązków wychowawczych. Dlatego warto podejmować działania prewencyjne i edukacyjne, aby zminimalizować ryzyko takich sytuacji w przyszłości.

 


 

POLECANE
Nawrocki po exposé Sikorskiego: Zabrakło asertywności wobec KE z ostatniej chwili
Nawrocki po exposé Sikorskiego: Zabrakło asertywności wobec KE

– Zabrakło w wystąpieniu szefa MSZ Radosława Sikorskiego nieco większej asertywności w stosunku do Komisji Europejskiej – ocenił w czwartek w Sejmie prezydent Karol Nawrocki. Według prezydenta Sikorski „zaprojektował sobie też na 15 minut problem polexitu”, którego, jak zaznaczył, nie ma.

20 mln zł z cyberoszustw. Służby zatrzymały 13 osób Wiadomości
20 mln zł z cyberoszustw. Służby zatrzymały 13 osób

Służby rozbiły międzynarodową grupę przestępczą działającą w różnych częściach kraju i trudniącą się praniem pieniędzy uzyskanych z oszustw internetowych. Zatrzymano 13 mężczyzn w wieku 23 - 57 lat, którzy usłyszeli zarzuty m.in. prania ok. 20 mln zł. Wobec 10 z nich sąd zastosował tymczasowy areszt.

Sikorski naciska na Nawrockiego ws. ambasadorów z ostatniej chwili
Sikorski naciska na Nawrockiego ws. ambasadorów

Szef MSZ Radosław Sikorski po raz kolejny zaapelował do prezydenta Karola Nawrockiego o podpisanie złożonych wniosków o nominacje ambasadorskie. Podziękował też byłemu prezydentowi Andrzejowi Dudzie za podpisanie 24 nominacji ambasadorskich w ostatnim roku urzędowania.

Komunikat dla mieszkańców Łodzi Wiadomości
Komunikat dla mieszkańców Łodzi

Od 1 marca kierowców i pasażerów komunikacji miejskiej w Łódź czekają duże zmiany w rejonie Plac Niepodległości. Rusza remont torowiska, a wraz z nim nowa organizacja ruchu, objazdy i zmienione trasy tramwajów oraz autobusów. Sprawdź, które linie pojadą inaczej i jak najlepiej zaplanować przejazd.

Ocaliła życie, udając martwą podczas gwałtu z ostatniej chwili
Ocaliła życie, udając martwą podczas gwałtu

Do zdarzenia doszło w nocy z wtorku na środę 24/25 lutego 2026 r., na stacji kolejowej w Pfaffenhofen an der Ilm w Bawarii, 42-letnia Niemka została zaatakowana i zgwałcona przez mężczyznę o ciemnej skórze pochodzenia imigranckiego. W trakcie gwałtu kobieta symulowała zgon, co skłoniło napastnika do ucieczki i prawdopodobnie ocaliło jej życie.

Francuska policja spacyfikowała przeciwników eutanazji z ostatniej chwili
Francuska policja spacyfikowała przeciwników eutanazji

Jak poinformował portal European Conservative, podczas gdy deputowani Zgromadzenia Narodowego przygotowywali się do głosowania nad wprowadzeniem szerszego dostępu do eutanazji i wspomaganego samobójstwa we Francji, protestujący zebrali się wieczorem we wtorek 24 lutego przed Zgromadzeniem Narodowym, aby pokojowo zaprotestować przeciwko temu, co uważają za poważny wstrząs antropologiczny dla społeczeństwa. Poddano ich nieproporcjonalnym represjom policyjnym – aresztowano prawie 40 osób.

Francuski parlament przegłosował ustawę o rozszerzeniu eutanazji z ostatniej chwili
Francuski parlament przegłosował ustawę o rozszerzeniu eutanazji

Po wyczerpującej batalii legislacyjnej prawica i centrum nie były w stanie obalić „postępowego” programu Emmanuela Macrona. Ostateczne głosowanie nad projektem ustawy w Zgromadzeniu Narodowym zakończyło się 299 głosami za i 226 przeciw, przy czym bezwzględna większość wyniosła 263 głosy.

Eksperci: Przyjmując masowo migrantów, popełniamy samobójstwo wideo
Eksperci: Przyjmując masowo migrantów, popełniamy samobójstwo

Instytut Ordo Iuris zaprezentował polską wersję raportu „Odzyskać kontrolę. Renacjonalizacja polityki migracyjnej i azylowej UE”. Gośćmi wydarzenia byli politycy i eksperci od polityki europejskiej.

Polskie i sojusznicze myśliwce w akcji. DORSZ wydało komunikat z ostatniej chwili
Polskie i sojusznicze myśliwce w akcji. DORSZ wydało komunikat

„W związku z kolejnym w ostatnim czasie zmasowanym atakiem Federacji Rosyjskiej na terytorium Ukrainy, prowadzonym z użyciem środków napadu powietrznego, rozpoczęło się operowanie polskiego i sojuszniczego lotnictwa w naszej przestrzeni powietrznej” – poinformowało na platformie X Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych.

Upamiętnienia. Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Gdańsku podsumowało 10 lat swojej działalności z ostatniej chwili
"Upamiętnienia". Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Gdańsku podsumowało 10 lat swojej działalności

24 lutego 2025 r. w Sali BHP w Gdańsku odbyła się uroczysta promocja albumu ''Upamiętnienia'', podsumowująca dziesięć lat działalności Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Gdańsku.

REKLAMA

Czy rodzice ponoszą odpowiedzialność za czyny nieletnich?

Pytanie: Mój 16-letni syn ostatnio wpadł w złe towarzystwo i kilka razy narobił mi kłopotów, m.in. zniszczył mienie szkolne oraz uczestniczył w drobnej kradzieży w sklepie. Jestem zaniepokojony, że mogę zostać pociągnięty do odpowiedzialności za jego wybryki. Jakie są prawa i obowiązki rodzica w tej sytuacji?
prawo
prawo / succo - pixabay.com | Podpis: Author - succo - pixabay.com

Odpowiedź: Rodzice odgrywają kluczową rolę w wychowaniu swoich dzieci i pełnieniu nad nimi opieki. Prawo przewiduje różne sytuacje, w których rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za czyny nieletnich dzieci. Odpowiedzialność ta może mieć zarówno charakter cywilny, jak i karny, w zależności od okoliczności i rodzaju czynu popełnionego przez dziecko.

Jeśli chodzi o odpowiedzialność cywilną, to zgodnie z Kodeksem cywilnym rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez ich nieletnie dzieci. Wynika to z zasady, że rodzice mają obowiązek sprawowania należytego nadzoru nad dziećmi. Jeśli dojdzie do szkody z winy dziecka, osoba poszkodowana może domagać się odszkodowania od jego rodziców. W przypadku Pańskiego syna – jeśli zniszczył mienie szkolne lub dopuścił się kradzieży, właściciel mienia może zażądać od Pana jako rodzica naprawienia szkody lub zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Odpowiedzialność karna rodziców za czyny nieletnich jest znacznie bardziej ograniczona niż odpowiedzialność cywilna. W polskim systemie prawnym dzieci poniżej 13. roku życia nie ponoszą odpowiedzialności karnej. W przypadku nieletnich w wieku od 13 do 17 lat odpowiedzialność karna jest ograniczona i dotyczy tylko poważniejszych przestępstw. Jednakże rodzice mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za zaniedbanie obowiązków wychowawczych, jeśli zostanie udowodnione, że nie dołożyli należytej staranności w nadzorze nad dzieckiem.

Czytaj także: To już koniec wczasów all inclusive, jakie znamy? Rygorystyczne zmiany w hotelach

Co to oznacza? 

Jeśli Pana dziecko zniszczyło mienie szkolne, szkoła może zażądać od Pana odszkodowania za wyrządzoną szkodę. Możliwe jest również to, że szkoła zastosuje środki wychowawcze wobec Pana dziecka, takie jak choćby naprawienie przez nie szkody lub inne formy zadośćuczynienia. W przypadku kradzieży właściciel sklepu może zgłosić sprawę na policję. Jeśli dojdzie do postępowania sądowego, sąd rodzinny może zastosować środki wychowawcze wobec dziecka. Wówczas rodzice mogą zostać zobowiązani do zwrotu wartości skradzionego przedmiotu.

Jako rodzic ma Pan prawo i obowiązek sprawować nadzór nad swoim dzieckiem oraz podejmować działania wychowawcze mające na celu zapobieganie podobnym incydentom w przyszłości. Warto zwrócić się o pomoc do specjalistów, takich jak pedagodzy, psycholodzy czy prawnicy, aby skutecznie poradzić sobie z takim problemem. Można również rozważyć rozmowę z nauczycielami i władzami szkolnymi, aby wspólnie znaleźć rozwiązanie tej sytuacji.

Czytaj także: Euro w Chorwacji: widzimy już pierwsze skutki wprowadzenia tej waluty

Podsumowanie

Krótko mówiąc, rodzice mogą zostać pociągnięci do odpowiedzialności cywilnej za czyny nieletnich dzieci, zwłaszcza jeśli szkody wynikły z niewłaściwego nadzoru. Odpowiedzialność karna rodziców jest rzadsza i dotyczy głównie przypadków rażącego zaniedbania obowiązków wychowawczych. Dlatego warto podejmować działania prewencyjne i edukacyjne, aby zminimalizować ryzyko takich sytuacji w przyszłości.

 



 

Polecane